|
Czerwony standzar (Вильнюс, Литва) 14.04.84 (издание на польском языке)
Ałła Pugaczowa na scenie wileńskiej
Niespokojna jest ta droga...
Kobieta o bladej twarzy, niewysoka... Ma trochę kanciaste ruchy, nerwowo chodzi za kulisami. Spogląda z napięciem i smutno spod czoła. Czy to właśnie ona? Fale rudych włosow, biała luźna suknia z błyskotkami, szerokie rękawy... tak to ona — Ałła Pugaczowa. Gwiazda, dziś już me tylko naszej, ale i światowej estrady, Uznana i nieuznawana, uwielbiana lub pogardliwie odrzucana — w uczuciach do niej niema obojętnych. Skupiona twarz, dumnie wzniesione czoło — przed nią scena. Jeszcze jedno... drugie szybkie spojrzenie w bok — nie, tu, za kulisami też nie jest sama, zawsze jest w centrum uwagi: wczoraj, dziś, ciągle..,
I tutaj (jak ocalenie!) scena— jej okręt, jej życie. Tutaj jest kapitanem. gwiazdy jej świecą wprost z sufitu sali, każdej widowni, w każdym kraju.
...Pewnym krokiem wychodzi na sceną, wypełnia ją całą sobą, swoją białą suknią. Jest wielka i majestatyczna, a jej pieśń— to wezwanie, krzyk, protest przeciw rutynie rzucony światu — oszałamia. „Tak, to ja, Ałła Pugaczowa. Kto jeszcze wątpi we mnie? Już uwierzyły mi Włochy i Francja, Finlandia, Niemcy"... Taka była też na scenie paryskiej „Olimpii". Na scenie, na której przed nią stali Piaff, Aznovour, Mathieu... Beatlessi i Elvis Presley. Nie minęły nawet dwa lata od chwili, gdy wyrafinowany, wybredny Paryż wołał „bis" dla Ałły Pugaczowej.
Podobnie, jak u nas "mknęła" przez sceny wielu miast i wielu państw, niczym żywioł (non stop) dawała „Monologi śpiewaczki". Unosiła oczarowanego widza w piosenkowym huraganie wlasnego głosu — zachwyconej, szczerej dziewczynki z przedmieścia Moskwy i... upalającej się sławą, zmęczonej niełatwym ludzkim i aktorskim losem gwiazdy estrady.
„Męczy mnie być ciągle dobrą,
Męczy mnie być ciągle złą!’’
Tak, właśnie tak...
„W dzień ze szczęścia chcę się uśmiechnąć
W nocy z bólu głośno łkać".
Tak było to wszystko w jej życiu. Był „dyżurny anioł” i „słomka na oceanie". 1 „ludzie, ludzie, ludzie" wokół — daremnie dusze jej niepokoją. Och! 2 mogli być dla niej lepsi. Mogli...
Każda piosenka — to część duszy, impuls serca, życie wtłoczone w dwie godziny muzyki i uczucia. A ponad tym wszystkim najważniejsze: święta miłość do muzyki.
* * *
Co się dżieje w naszym mieście? Niezwykle podniecenie. Każdy chce trafić „na Pugaczową”. Nawet najbardziej obojętni nie są dziś oboięlni. Nawet sceptyzm nie jest tak prosty, jest „buntem antypugaczowskmi". Stać od piątej rano przed kasą — nie jesteśmy tak „źle wychowani". Dlatego będziemy udawać obojętność. Bo chcemy sceptycznie zapytać, czy w ogóle mamy estradę? Też coś — Antonow, tez coś — Leontjew. Nie, gwiazdy są tylko na Zachodzie...
A tymczasem Pugaczowa płynie w aureoli swojej sławy. Jest
bezpośrednia i szczera, ale lubi też wzbudzać podziw, podniecać umysły i serca.
...Siedzi w garderobie na parapecie okiennym... Na twarzy — kaprys (jeden z setek wyrazów jej mimiki), ten odpowiada jej chwilowemu nastrojowi („nie lubię prasy, bo przecież i tak napiszecie wszystko nie tak, jak jest"). Patrzy w bok: chce czymś zadziwić?
— Dziś macie czwarty koncert w naszym mieście...
— Dla mnie każdy koncert jest pierwszy. Jedyny... Tak jest zawsze. A w ogóle, przed próbą nie mogę rozmawiać.
Poszła.,. Nie odwróciła się, już jest w sali. Tak, będę taka, jaką pragniecie mnie mieć, jaką stworzyliście mnie. Nie jestem człowiekiem, który potrafi cierpieć w milczeniu i śpiewać półgłosem. Będę więc i „rudą kotką", i nawet „wiedźmą".
W tym tkwi tajemnica i urok Pugaczowej,
Ale... (biagam!) ludzie... ludzie... ludzie... nie zapominajcie, że „Ja dla Was śpiewam") pieśń ta jest moim życiem.
Na wszystko się zgadzam. Wszystko zniosę, byle tylko śpiewać. Śpiewać dla was.
Zupełnie inna jest już po chwili. Chcecie jutro wam urządzę taką konferencję prasową!
...Początek drogi w dzieciństwie — celująca uczennica szkoły muzycznej, gorąco kochane dziecko rodziców — frontowców. Mądra, staranna i... nadzwyczaj pracowita dziewczynka.
Taka była, kiedy sama odeszla z Estrady, do której tylko uchyliła drzwi — czulą: „To nie tak, nie wybiła jeszcze moja godzina’’. Kiedy uczyła się, kiedy szukała swojej pieśni na mroźnej północy i dalekim południu, kiedy otrząsała ją z przeciętności szablonu i szlifowała w drugo- i trzeciorzędnych zespołach.
— Jaką rolę odgrywa nasza estrada w skali światowej? Skromną (jest zawszę uczciwa i szczera). Czego nam jeszcze brakuje? Bardzo wiele. Przez dłuższy czas piosenkę radziecką na Zachodzie reprezentowały wyłączne zespoły folklorystyczne. Brakowało nam rzeczy najważniejszej — swoistego skojarzenia muzyki, głosu i artyzmu. Niestety, mamy jeszcze słabe aranżacje piosenek, niezbyt mocną ich reżyserię. A reklama? W swoim zespole właśnie „wyganialiśmy” te słabe strony. I oto, jak mówicie, we Włoszech — sukces, we Francji — sukces...
Inne zespoły estradowe? O, mamy ich teraz bardzo dużo. „Autograf", „Kruiz”, „Dynamik"... Wszelkie „Glosy", weseli, słoneczni „Chłopcy”... kontrola nad nimi słaba, ale też nie można im zabronić śpiewać. Są potrzebni... A wreszcie odbywa się dobór naturalny, utalentowani zawsze znajdą własną drogę do widza.
Ale mamy inny aspekt.
Dlaczego sami tak jesteś,my bezlitośni wobec naszych bohaterów? Zaledwie pojawi się jakaś grupa rockowa — dostaje się pod potężny ogień krytyki. Zaśpiewał Antonow — lepiej przemilczeć, zaledwie wyszedł „świetny" Leontjew — od razu rezerwa. Nietuzinkowe. a więc niezrozumiale, na wszelki wypadek warto powstrzymać się od wypowiedzi. Niech to jeszcze nie gwiazdy, ale są nasi, trzeba ich szanować, szanować ich nerwy, strzec ich talenty. Nie pozwalać, aby na tę „nieutorowaną drogę" marnowali cale lata...
Piosenka? Dla niej to przede wszystkim obcowanie z człowiekiem i „Monologi śpiewaczki" jest to w istocie rozmowa bliskich jej ludzi (poety, kompozytora) i jej — aktorki z widzem na całym święcie.
"Maestro"? Historia zaczerpnięta z życia. Ubóstwiała maestro Paulsa, ale on nie uznawał jej talentu. Wówczas nie uznawato ją wielu. Estrada w Sopocie. Na scenie ona, on w ósmym rzędzie. Jego zaskoczony, zdziwiony wzrok... "I nadszedł czas, mój gwiezdny czas. Niech „tak" i „nie" nie łączy nas. Niech dzielą lata, ale wiem, że muzyka zostanie nam..." Z Paulsem związane są najlepsze jej pieśni. A kiedy ich twórcze drogi rozeszły się, takie jest życie — poeta Ilja Reznik połączył ich ponownie w „Maestrze".
— Ci dwoje zawsze szli i dalej będą kroczyli ze mną. Mówią, że jesteśmy dziećmi talentu. To nas łączy.
Jeszcze przed Sopotem był „Arlekino" — feeryczna popularność. Dążyła do niej przez długie lata (gdzieście byli wtedy, dziennikarze!).
Do Sopotu przygotowywała się mobilizując cały swój talent, całą wrodzoną pracowitość. Przemyślała wszystko: do głosu i artyzmu dodała wygląd zewnętrzny ("Słynny czerwono-czarny „bałachon” i „ogromną głowę”). I „Królowie" odegrali swoją rolę — zdobyli sopocki „Grand Prix”. Fantazja jej za dziwią dotychczas świat.
—Potem chodziliśmy po Warszawie. Napisy wolały: „Budujemy Centrum Zdrowia Dziecka". Postanowiłam przekazać całą nagrodę za „Królów" na jego fundusz... (A w Finlandii — na Fundusz Pokoju)...
Z Sopotu pojechała nie do Moskwy, lecz prosto do Litwy. Tu, nad brzegiem morza, czekała na nią jej córka — Krystyna Orbakaite. „Śkądkolwiek bym wracała — moja droga do domu wiodła przez male litewskie miasieczko, gdzie przy poczerniałym od morskich wichrów drewnianym domku niezmiennie czekała mię maleńka, kochająca gorąco dziewczynka. Za nią całym sercem jestem wdzjęczną starym i dobrym Orbakasom".
Koncerty w salach gromadzących wielotysięczną publiczność. Przed wejściem niezmiennie tłumy tych, którzy nie trafili na jej występ. A przed wejściem na scenę stoi niewysoka, blada kobieta... Zaparty dech...
— Zaśpiewam znów na błs, na bis.
Nie własną pieśń, lecz życie swe.
L. FILIPAWICZIENE
Fot. M. Rebi
ПЕРЕВОД
Алла Пугачева на вильнюсской сцене
Как тревожен этот путь...
Женщина с бледным лицом, невысокая... У нее немного угловатые движения, она нервно ходит за кулисами. Смотрит напряженно и грустно исподлобья. Неужели это она? Волны рыжих волос, белое свободное платье с блестками, широкие рукава... Да, это она — Алла Пугачева. Звезда, сегодня уже не только нашей, но и мировой эстрады. Признанная и непризнанная, обожаемая или презрительно отвергаемая — в чувствах к ней нет равнодушных. Сосредоточенное лицо, гордо поднятый лоб — перед ней сцена. Еще один... второй быстрый взгляд в сторону — нет, здесь, за кулисами она тоже не одна, она всегда в центре внимания: вчера, сегодня, постоянно...
И здесь (как спасение!) сцена — её корабль, её жизнь. Здесь она капитан, звезды светят ей прямо с потолка зала, любой аудитории, в любой стране.
...Уверенным шагом выходит на сцену, заполняет её всю собой, своим белым платьем. Она велика и величественна, а её песня — это вызов, крик, protest против рутины, брошенный миру, — ошеломляет. «Да, это я, Алла Пугачева. Кто еще сомневается во мне? Уже поверили мне Италия и Франция, Финляндия, Германия...» Такой она была и на сцене парижской «Олимпии». На сцене, на которой до неё стояли Пиаф, Азнавур, Матьё... «Битлз» и Элвис Пресли. Не прошло и двух лет с тех пор, как утонченный, капризный Париж кричал «бис» Алле Пугачевой.
Точно так же, как у нас, она «мчалась» по сценам многих городов и многих стран, словно стихия, без устали исполняя свои «Монологи певицы». Она уносила очарованного зрителя в песенном урагане собственного голоса — восхищенной, искренней девочки с окраины Москвы и... упивающейся славой, уставшей от нелегкой человеческой и актерской судьбы звезды эстрады.
«Я устала быть хорошей,
Я устала быть плохой!»
Да, именно так...
«Днем счастливо улыбаться,
Ночью плакать от тоски».
Так было всё это в её жизни. Был «дежурный ангел» и «соломинка в океане». И «люди, люди, люди» вокруг — напрасно душу её тревожат. О! Они могли бы быть к ней добрее. Могли бы...
Каждая песня — это часть души, импульс сердца, жизнь, втиснутая в два часа музыки и чувства. А надо всем этим самое главное: святая любовь к музыке.
Что происходит в нашем городе? Необычайное волнение. Каждый хочет попасть «на Пугачеву». Даже самые равнодушные сегодня не равнодушны. Даже скептицизм не так прост, он является «антипугачевским бунтом». Стоять с пяти утра перед кассой — мы не настолько «плохо воспитаны». Поэтому мы будем притворяться равнодушными. Потому что мы хотим скептически спросить, а есть ли у нас вообще эстрада? Тоже мне — Антонов, тоже мне — Леонтьев. Нет, звезды есть только на Западе... А между тем Пугачева плывет в ореоле своей славы. Она непосредственна и искренна, но любит также вызывать восхищение, будоражить умы и сердца.
...Сидит в гримерке на подоконнике... На лице — каприз (одно из сотен выражений её мимики), он отвечает её минутному настроению («не люблю прессу, ведь вы всё равно напишете всё не так, как есть»). Смотрит в сторону: хочет чем-то удивить?
— Сегодня у Вас четвертый концерт в нашем городе...
— Для меня каждый концерт — первый. Единственный... Так бывает всегда. А вообще, перед репетицией я не могу разговаривать.
Ушла... Не обернулась, уже находится в зале. Да, я буду такой, какой вы хотите меня видеть, какой вы меня создали. Я не тот человек, который умеет страдать молча и петь вполголоса. Так что буду и «рыжей кошкой», и даже «ведьмой». В этом кроется тайна и очарование Пугачевой. Но... (умоляю!) люди... люди... люди... не забывайте, что «Я для Вас пою», эта песня — моя жизнь. На всё согласна. Всё вынесу, лишь бы петь. Петь для вас.
Совершенно другой она становится уже через минуту. «Хотите, завтра я устрою вам такую пресс-конференцию!»
...Начало пути в детстве — отличница музыкальной школы, горячо любимый ребенок родителей-фронтовиков. Умная, старательная и... необычайно трудолюбивая девочка. Такой она была, когда сама ушла с эстрады, к которой только приоткрыла дверь, почувствовав: «Это не так, еще не пробил мой час». Когда она училась, когда искала свою песню на морозном севере и далеком юге, когда отряхивала её от посредственности шаблона и шлифовала в друго- и третьесортных коллективах.
— Какую роль играет наша эстрада в мировом масштабе? Скромную (она всегда честна и искренна). Чего нам еще не хватает? Очень многого. Долгое время советскую песню на Западе представляли исключительно фольклорные коллективы. Нам не хватало самого главного — своеобразного сочетания музыки, голоса и артистизма. К сожалению, у нас всё еще слабые аранжировки песен, не очень сильная их режиссура. А реклама? В своем коллективе мы как раз «выгоняли» эти слабые стороны. И вот, как вы говорите, в Италии — успех, во Франции — успех...
Другие эстрадные коллективы? О, у нас их сейчас очень много. «Автограф», «Круиз», «Динамик»... Всевозможные «Голоса», веселые, солнечные «Ребята»... контроль над ними слабый, но ведь нельзя запретить им петь. Они нужны... А в конце концов происходит естественный отбор, талантливые всегда найдут собственный путь к зрителю.
Но у нас есть другой аспект. Почему мы сами столь безжалостны к нашим героям? Едва появится какая-то рок-группа — она попадает под мощный огонь критики. Запел Антонов — лучше промолчать, едва вышел «блестящий» Леонтьев — сразу сдержанность. Незаурядное, а потому непонятное, на всякий случай стоит воздержаться от высказываний. Пусть это еще не звезды, но они наши, надо их уважать, уважать их нервы, беречь их таланты. Не позволять, чтобы на эту «непроторенную дорогу» они растрачивали целые годы...
Песня? Для неё это прежде всего общение с человеком, и «Монологи певицы» — это, по сути, разговор близких ей людей (поэта, композитора) и её — актрисы со зрителем во всем мире.
«Маэстро»? История, взятая из жизни. Она боготворила маэстро Паулса, но он не признавал её таланта. Тогда её не признавали многие. Эстрада в Сопоте. На сцене она, он — в восьмом ряду. Его удивленный, изумленный взгляд... «И пришло время, мое звездное время. Пусть „да“ и „нет“ не соединяет нас. Пусть делят года, но я знаю, что музыка останется нам...» С Паулсом связаны лучшие её песни. А когда их творческие пути разошлись, такова жизнь — поэт Илья Резник соединил их снова в «Маэстро».
— Эти двое всегда шли и дальше будут шагать со мной. Говорят, что мы дети таланта. Это нас объединяет.
Еще до Сопота был «Арлекино» — феерическая популярность. Она стремилась к ней долгие годы (где вы были тогда, журналисты!). К Сопоту она готовилась, мобилизуя весь свой талант, все всерожденное трудолюбие. Продумала всё: к голосу и артистизму добавила внешний вид (знаменитый красно-черный «балахон» и «огромную голову»). И «Короли» сыграли свою роль — завоевали сопотский Гран-при. Её фантазия до сих пор удивляет мир.
— Потом мы гуляли по Варшаве. Надписи призывали: «Строим Центр здоровья ребенка». Я решила передать всю награду за «Королей» в его фонд... (А в Финляндии — в Фонд мира)...
Из Сопота она поехала не в Москву, а прямо в Литву. Здесь, на берегу моря, её ждала дочь — Кристина Орбакайте. «Откуда бы я ни возвращалась — моя дорога домой вела через маленький литовский городок, где у почерневшего от морских ветров деревянного дома неизменно ждала меня маленькая, горячо любящая девочка. За неё я всем сердцем благодарна старым и добрым Орбакасам».
Концерты в залах, собирающих многотысячную публику. Перед входом неизменно толпы тех, кто не попал на её выступление. А перед выходом на сцену стоит немаленькая, бледная женщина... Затаенное дыхание...
— Я вам спою еще на бис. Не песнь спою, а жизнь свою.
"Читателям газеты "Червоны Штандар"!
Желаю успеха во всем.
А. Б. Пугачева"
Л. Филиповичене. Фото: М. Ребис..
Czerwony Sztandar. — Вильнюс, 1984. —14 апреля (на польском яз.)
|
|
|
|
